Danh sách bài viết

Vụ nổ không gian mạnh đến mức làm rung chuyển bầu khí quyển Trái đất

Cập nhật: 07/05/2023

Ánh sáng từ một lỗ đen mới hình thành cách chúng ta hàng tỷ năm ánh sáng đã tấn công Trái đất với sức mạnh khủng khiếp, làm rung chuyển bầu khí quyển phía trên của hành tinh.

Vụ nổ tia gamma GRA 221009A từng phá vỡ mọi kỷ lục khi nó bắt đầu từ khoảng cách 2,4 tỷ năm ánh sáng, và chạm đến Trái đất vào tháng 10/2022.

Vụ nổ GRA 221009A tỏa sáng rực rỡ, dù cách Trái đất hàng tỷ năm ánh sáng.
Vụ nổ GRA 221009A tỏa sáng rực rỡ, dù cách Trái đất hàng tỷ năm ánh sáng. (Ảnh: NASA/ESA).

Theo ghi nhận, vụ nổ tạo ra mức năng lượng ánh sáng lên tới 18 tera-electronvolt, khiến nó được công nhận là vụ nổ không gian sáng nhất từng được ghi nhận.

Trong một nghiên cứu mới, các nhà khoa học đã xác định rằng vụ nổ năm xưa mạnh đến mức gây ra những biến đổi đáng kể trong điện trường của tầng điện ly, ở độ cao khoảng 500 km.

"Dựa trên quan sát vệ tinh và mô hình phân tích thế hệ mới, chúng tôi nhận thấy rằng GRA 221009A đã tác động sâu sắc đến độ dẫn điện ở tầng điện ly của Trái đất, gây ra nhiễu loạn mạnh không chỉ ở tầng điện ly dưới mà còn ở tầng điện ly trên (cách mặt đất 500km)", Mirko Piersanti, nhà vật lý thiên văn của dự án, nói.

Được biết, bức xạ gamma là phần năng lượng cao nhất trong phổ điện từ, nằm trên cả bức xạ X. Tại đó, các photon của tia gamma có mức năng lượng gấp 1 tỷ - 1 nghìn tỷ lần so với năng lượng của các photon trong phần quang phổ nhìn thấy được.

Chúng chủ yếu được phát ra bởi các sự kiện có mức năng lượng cao như vụ nổ siêu tân tinh, nhưng cũng có thể xuất hiện ở các sự kiện có mức năng lượng nhỏ hơn, chẳng hạn như tia sáng Mặt trời.

Ánh sáng vang vọng từ vụ nổ tia gamma
Ánh sáng vang vọng từ vụ nổ tia gamma truyền qua lớp bụi dày khi di chuyển về phía chúng ta, tạo thành hình ảnh các vòng tròn đồng tâm giãn nở. (Ảnh: Nhóm nghiên cứu).

Bức xạ này vốn dĩ không đáng lo ngại, và bị bầu khí quyển Trái đất hấp thụ trước khi có thể đến gần bề mặt.

Dẫu vậy, trong những trường hợp hiếm hoi, các nhà khoa học đã ghi lại bằng chứng cho thấy tia gamma và tia X từ các vụ nổ tia gamma mạnh bất thường tương tác với tầng điện ly của Trái đất.

Trong vụ nổ tia gamma GRA 221009A, mặc dù nó chỉ kéo dài khoảng 7 phút, nhưng hiệu ứng được ghi nhận trên tầng điện ly đã tồn tại trong khoảng 10 tiếng.

"Mặt trời cách chúng ta 150 triệu km. Trong khi đó, ánh sáng của GRA 221009A đã đi được 22,7 tỷ tỷ km. Điều này sẽ giúp bạn nhận ra sức mạnh khủng khiếp của vụ nổ đó", Mirko Piersanti chia sẻ.

Các nhà nghiên cứu cho biết, kiến thức thu được từ hoạt động này có thể giúp chúng ta hiểu rõ hơn và cụ thể hóa tác động của các vụ nổ từ xa hướng đến bầu khí quyển Trái đất.

Không chỉ vậy, nó cũng giúp họ dự đoán được điều gì có thể xảy ra nếu một vụ nổ xảy ra ở tầm gần.


    Nguồn: /

    "Hỏi cung" robot AI tân tiến nhất thế giới: Câu trả lời khiến cả khán phòng chết lặng!

    Các ngành công nghệ

    Giọng điệu trong các câu trả lời của robot AI này còn có phần nham hiểm!

    Trung Quốc chế tạo pin từ canxi: Rẻ hơn, bền hơn pin lithium

    Các ngành công nghệ

    Nghiên cứu được kỳ vọng sẽ mở đường cho các công nghệ pin rẻ hơn và an toàn hơn pin lithium-ion trong khi vẫn cung cấp công suất năng lượng tương đương về mặt lý thuyết.

    Sắp ra mắt tai nghe siêu âm khử tiếng ồn

    Các ngành công nghệ

    Nói lời tạm biệt với những chiếc tai nghe thông thường, tai nghe siêu âm mới có khả năng khử tiếng ồn và âm thanh không gian tốt hơn.

    Elon Musk công bố XMail, cạnh tranh với Gmail

    Các ngành công nghệ

    Một số chuyên gia tin rằng, XMail có thể là nhân tố thay đổi cuộc chơi trong ngành dịch vụ email mà Gmail đã thống trị trong hơn một thập kỷ.

    Tình cờ phát hiện máy vi tính đầu tiên trên thế giới sau hơn 50 năm

    Các ngành công nghệ

    Hai trong số ba chiếc máy vi tính Q1 còn sót lại đã được tình cờ tìm thấy sau lần cuối cùng được sử dụng bởi một công ty khoan dầu vào những năm đầu 1970.

    Phát triển thành công vỏ pin giúp ô tô điện nhẹ hơn 10%

    Các ngành công nghệ

    Nhà sản xuất kim loại Nhật Bản Proterial đã phát triển thành công một loại vật liệu mới sử dụng làm vỏ pin xe điện (EV) có khả năng chặn sóng điện từ.

    Giải mã Sora - AI tạo video gây sốt của OpenAI

    Các ngành công nghệ

    Sora không tạo video bằng cách ghép nhiều ảnh mà kết xuất các pixel theo thời gian thực dựa trên hiểu biết về chuyển động vật lý.

    Trong tương lai, robot trở thành luật sư của bạn sẽ như thế nào?

    Các ngành công nghệ

    Kịch bản robot thay thế luật sư thật tại tòa án ở thời điểm hiện tại có thể vẫn chỉ là đièu diễn ra trong khoa học viễn tưởng.

    Elon Musk cho biết: "Người cấy chip não có thể di chuột bằng ý nghĩ"

    Các ngành công nghệ

    Elon Musk cho biết người thử nghiệm ghép chip não đầu tiên của Neuralink đã điều khiển được chuột máy tính thông qua suy nghĩ.