Danh sách bài viết

Xác ướp người Ai Cập 4.200 năm tuổi có thể chết do ung thư

Cập nhật: 21/07/2020 | Lượt xem: 438

Các mẫu protein lấy từ xác ướp người Ai Cập cổ đại cho thấy họ có thể mắc các căn bệnh nhiễm trùng và ung thư.

Theo Live Science, trong báo cáo công bố trên tạp chí Philosophical Transaction of the Royal Society A hôm 19/9, nhóm nghiên cứu quốc tế tới từ Australia và Hàn Quốc tìm ra nguyên nhân tử vong của người Ai Cập cổ đại bằng cách lấy protein từ mẫu da và cơ của các xác ướp 4.200 năm tuổi.

Nhóm nghiên cứu thu thập 4 mẫu da và một mẫu sinh thiết cơ từ ba xác ướp đặt tại Bảo tàng Ai Cập ở Turin, Italy. Các xác ướp có từ năm 2181 đến 2055 trước Công nguyên (trong thời kỳ Hỗn loạn đầu tiên), được khai quật tại nghĩa trang ở Assiut và Gebelein, Ai Cập vào khoảng năm 1911 – 1920 trong dự án do Ernesto Schiaparelli, nhà khảo cổ học người Italy phụ trách.

Hai xác ướp ở Assiut gồm người phụ nữ tên Khepeshet và người đàn ông tênIdi, được chôn cùng nhiều đồ vật trong quan tài bằng gỗ bịt kín, còn xác ướp ở Gebelein nằm trong quan tài làm từ thân cây rỗng.

Nhóm nghiên cứu lấy hơn 230 protein từ các mẫu xác ướp và tìm thấy bằng chứng của chứng viêm, nhiễm trùng và dấu hiệu bệnh ung thư. Khi phân tích mô da của xác ướp Khepeshet, họ tìm ra một protein là dấu hiệu của phản ứng miễn dịch nghiêm trọng.

Nguyên nhân cái chết của xác ướp Ai Cập cổ đại có thể là do nhiễm trùng và ung thư.
Nguyên nhân cái chết của xác ướp Ai Cập cổ đại có thể là do nhiễm trùng và ung thư. (Ảnh: Macquarie University).

"Tập hợp của các protein này có liên quan lớn tới căn bệnh nhiễm trùng phổi do vi khuẩn, ví dụ như bệnh lao. Đây có thể là nguyên nhân khiến người phụ nữ này tử vong", Paul Haynes, Đại học Macqurie, nhận xét.

Xác ướp Idi nhiều khả năng cũng mắc một căn bệnh chết người. Kết quả phân tích mẫu da và cơ chỉ ra một số lượng lớn protein có liên quan tới chứng viêm và phản ứng miễn dịch.

Trong mẫu cơ của Idi, nhóm nghiên cứu phát hiện hai protein là DMBT-1, có chức năng ức chế khối u, và enzyme transglutaminase. Haynes giải thích số lượng DMBT-1 và enzyme transglutaminase tăng lên thường tương ứng với sự phát triển của bệnh ung thư tuyến tụy.

"Idi có thể mắc ung thư tuyến tụy hoặc một số căn bệnh ung thư khác", Haynes cho biết.

Nhóm nghiên cứu chỉ lấy được một ít protein từ xác ướp thứ ba, do đó họ chưa thể kết luận chi tiết về nguyên nhân tử vong của người này. "Bộ xương không được mai táng trong quan tài kín mà đặt trong một khúc gỗ rỗng. Việc xác ướp tiếp xúc với các yếu tố trong môi trường có thể khiến lượng protein giảm xuống", Jones cho biết.

Thời kỳ Hỗn loạn đầu tiên là giai đoạn chính trị loạn lạc, hạn hán và đói kém nghiêm trọng của Ai Cập, Jana Jones, Đại học Macquarie, giải thích.

Mặc dù có ít thông tin về tình trạng sức khỏe của dân cư trong thời kỳ đó, chắc chắn là sự thiếu hụt về nước và thức ăn làm suy giảm hệ miễn dịch, dẫn tới các căn bệnh truyền nhiễm như sốt rét, lao phổi, bệnh do ký sinh trùng Leishmania và các căn bệnh nhiễm trùng đường ruột dễ lây khác.

"Nghiên cứu của chúng tôi cung cấp bối cảnh lịch sử của các căn bệnh mà ngày nay vẫn còn xuất hiện", Jones nhấn mạnh.

 

Theo VnExpress

Ăn may “vớ” được nhẫn vàng 1.800 năm tuổi

Khảo cổ học

Một thợ săn kho báu nghiệp dư đã sử dụng một máy dò kim loại và đào được một chiếc nhẫn bằng vàng La Mã có niên đại 1.800 năm tuổi ở Somerset, một hạt ở Tây Nam nước Anh.

Nhờ người Neanderthal, chúng ta đỡ bị tâm thần phân liệt

Khảo cổ học

Các nhà khoa học ở Đại học Washington (Mỹ) đã phát hiện ra những gene mà con người hiện đại thừa hưởng từ người Neanderthal hiện vẫn đóng một vai trò quan trọng trong cuộc sống. Ví dụ, đó là các gene quyết định chiều cao và nguy cơ phát triển tâm...

Ngôi nhà La Mã 1.900 năm phủ đầy lá bùa dương vật

Khảo cổ học

Nhóm nghiên cứu đến từ Đại học Carthage, Wisconsin, Mỹ phát hiện tàn tích một khu nhà cổ, được xây vào khoảng cuối thế kỷ 1 hoặc đầu thế kỷ 2, khi khai quật khu khảo cổ Omrit ở phía bắc Israel, Live Science hôm 20/2 đưa tin.

Kiếm báu vẫn sáng bóng sau 2700 năm của Việt Vương Câu Tiễn

Khảo cổ học

Kiếm của Việt Vương Câu Tiễn là cổ vật từ thời Xuân Thu (771-403 trước Công nguyên), nổi tiếng vì vẫn giữ nguyên vẻ ngoài sáng bóng và sự sắc bén sau 2.700 năm, điều rất hiếm gặp với những cổ vật có niên đại lâu như vậy, theo Vintage News.

Đã tìm được Tây Lương Nữ Quốc ở Mỹ

Khảo cổ học

Hầm mộ chứa di hài của 14 người là thành viên của giai cấp thượng lưu, dựa vào số nữ trang và đồ tạo tác chôn cùng cách đây khoảng 1.000 năm. Hầm mộ này nằm ở trung tâm Pueblo Bonito, tàn tích của mê cung gồm 650 phòng.

Hài cốt 2.000 năm khảm ngọc và vàng của hai vị thánh ở Đức

Khảo cổ học

Hài cốt của hai vị thánh khảm đầy ngọc quý và khoác trang phục bằng vàng lấp lánh trong nhà thờ Đức thu hút sự chú ý của nhiều khách tham quan.

Cận cảnh điện thoại cổ giá hơn 5 tỷ đồng của Hitler

Khảo cổ học

Chiếc điện thoại được trùm phát xít Adolf Hitler sử dụng trong Thế chiến II được bán với giá 243.000 USD (hơn 5,5 tỷ đồng).

Hồi sinh voi ma mút đang trong tầm tay

Khảo cổ học

Giới khoa học đang nắm chắc cơ hội làm sống lại dòng voi ma mút lông xoăn đã biến mất khỏi bề mặt địa cầu cách đây 4.000 năm, thông qua dự án đầy tham vọng trong lĩnh vực công nghệ di truyền.

Phát hiện một om chôn cất tại khu vực thăm dò tìm mộ vua Quang Trung

Khảo cổ học

Các chuyên gia khảo cổ tìm mộ Quang Trung phát hiện một nền móng có diện tích trên 1 m2 được sắp xếp bằng những viên đá lớn. Còn tại một hố thám sát khác trong chùa Thuyền Lâm cũng phát hiện một om chôn cất.

Bí ẩn ngàn năm dưới đầm lầy

Khảo cổ học

Đoàn tàu khởi hành từ TP Hamburg - Đức đưa nhà báo Adam H. Graham, hiện sống ở Thụy Sĩ, đến Đan Mạch, đất nước của những thi thể bị chôn vùi bí ẩn dưới bùn lầy hàng ngàn năm.